LÝ THUYẾT ĐÔNG Y CỦA DANH Y TRƯƠNG TRỌNG CẢNH CÓ TÍNH CHẤT KHOA HỌC BIỆN CHỨNG
Y học cổ truyền căn cứ vào thuyết lục kinh, tức là hệ thống kinh lạc trong cơ thể con người để chữa bệnh. Hiện nay, các nhà khoa học chưa công nhận hoàn toàn lý thuyết về hệ thống kinh lạc này. Tuy nhiên, những kết quả điều trị bệnh của khoa châm cứu mà gần đây nhất là hiệu quả của phương pháp gây tê bằng phương pháp châm vào các huyệt đạo trên cơ thể người bệnh trong ngành phẫu thuật ở Trung Quốc, khiến cho người ta không thể phủ nhận hệ thống kinh lạc này.
Danh y Trương Trọng Cảnh dựa vào nguyên lý quân bình Âm Dương như đã nói ở những phần trước, và dựa vào hệ thống kinh lạc (lục kinh) để sáng tạo ra sáu loại bệnh hình gồm tam dương và tam âm, làm nền tảng cho chẩn đoán và trị liệu một cách tổng hợp nhưng đơn giản, sát với thực tế khách quan của bệnh.
Qua quá trình nghiên cứu và tiếp xúc thực tiễn, chúng tôi nhận thấy danh y Trương Trọng Cảnh đã nắm vững các quy luật về mâu thuẫn và thống nhất mâu thuẫn; các phạm trù cơ bản về triết học (như bản chất và hiện tượng, nội dung và hình thức, nguyên nhân và kết quả…). Ông đã thấy rõ bất cứ bệnh lý nào cũng là biểu hiện xuất phát từ sự thương tổn của toàn bộ cơ thể con người. Cho nên phương châm trị liệu của ông là: “Điều trị người bệnh chứ không điều trị bệnh”. Nhưng hạn chế về phương tiện phân tích, về ngôn ngữ khoa học, về phương pháp diễn đạt tư tưởng lúc đương thời, danh y Trương Trọng Cảnh không thể vượt khỏi hoàn cảnh mà làm hơn thế được.
Tuy nhiên, nhìn vào phép chẩn đoán và trị liệu của ông, chủ yếu phải căn cứ vào mạch tượng và chứng hậu của bệnh nhân để quy vào một hoặc hai trong sáu loại bệnh hình kể trên mà chữa. Nếu người thầy thuốc quy vào chính xác loại bệnh hình, thì phương hướng điều trị và phương dược sẽ có đầy đủ ở bệnh hình ấy. Từ đó chắc chắn sẽ thu được hiệu quả tuyệt vời.
Từ những căn cứ trên, chúng tôi dám khẳng định rằng phương pháp biện chứng luận trị của Trọng Cảnh có tính chất khoa học.
Chúng tôi tin rằng với phương pháp nghiên cứu khoa học hiện đại, dưới ánh sáng duy vật biện chứng, chúng ta có thể lột bỏ màn sương duy tâm, siêu hình, thần bí hóa, xuyên tạc lý thuyết của Trương Trọng Cảnh, và làm sáng tỏ chân lý học thuyết của ông, để xây dựng một nền y học theo đường hướng mới, có ý nghĩa kế thừa một cách khoa học.